Pejzaże na ścianach świetlic – sztuka jako element oddziaływań wychowawczych i resocjalizacyjnych
Przestrzeń do rozwoju
Świetlice w oddziałach mieszkalnych pełnią istotną rolę w codziennym funkcjonowaniu jednostki penitencjarnej. Są miejscem spotkań w ramach programów resocjalizacyjnych, przestrzenią do zajęć kulturalno-oświatowych, rozmów, ćwiczeń, gier oraz konstruktywnego spędzania czasu wolnego przez osadzonych. Jako środek wychowawczy i resocjalizacyjny sprzyjają budowaniu pozytywnych relacji, rozwijaniu zainteresowań oraz odreagowaniu napięć wynikających z izolacji penitencjarnej.
Od pomysłu do realizacji
Na przestrzeni roku 2025 i 2026 w Areszcie Śledczym w Bydgoszczy wyremontowano świetlice przeznaczone dla osadzonych. Wtedy pojawił się pomysł, żeby z tej nowej przestrzeni wydobyć jak najwięcej – a skoro ma to być miejsce przeznaczone na rekreację i szeroko rozumiany rozwój – intelektualny, fizyczny i duchowy – wygrała propozycja wykonania malowideł na ścianach.
Po stworzeniu projektów i zaakceptowaniu szczegółów związanych z bezpieczeństwem i higieną pracy – spod pędzla mjr. Roberta Firy – starszego wychowawcy działu penitencjarnego ds. kulturalno-oświatowych – wyszły pierwsze pejzaże namalowane farbami na pustych ścianach świetlic. Również chętni osadzeni mieli w tym swój udział – tworząc projekty i szablony oraz malunki na ścianach, stosując przy tym różnorodne techniki pracy.
Sztuka łamiąca stereotypy
Wprowadzenie elementów sztuki w postaci malowanych pejzaży znacząco wpływa na estetykę wnętrz świetlic. Motywy przyrody, krajobrazy i spokojne, barwne kompozycje nadają pomieszczeniom bardziej przyjazny charakter, przełamując surowość typową dla przestrzeni izolacyjnej. Dla osadzonych stanowią one nie tylko urozmaicenie wizualne, ale również bodziec sprzyjający wyciszeniu, refleksji i poprawie samopoczucia.
Działania te wpisują się w szerszy nurt oddziaływań kulturalno-oświatowych, w których sztuka staje się narzędziem wspomagającym proces readaptacji społecznej. Kontakt z estetycznie zagospodarowaną przestrzenią uczy poszanowania wspólnego mienia, wrażliwości na otoczenie oraz pokazuje, że nawet w warunkach izolacji możliwe jest tworzenie wartościowych i pozytywnych inicjatyw.
Tworzenie pejzaży na ścianach świetlic w Areszcie Śledczym w Bydgoszczy jest przykładem zaangażowania kadry penitencjarnej w kształtowanie środowiska sprzyjającego resocjalizacji. To dowód na to, że przemyślane działania wychowawcze, oparte również na kulturze i sztuce, mogą realnie wpływać na jakość życia osadzonych oraz wspierać proces zmian, również tych kształtujących właściwe postawy społeczne.
Zobacz GALERIĘ
Tekst/ zdjęcia: st. szer. Kinga Nowaczewska









