Aktorzy: więźniowie i osoby niepełnosprawne. Miejsce spektaklu: Areszt Śledczy w Międzyrzeczu. Scenografia: korytarz oddziału mieszkalnego. Widownia: osoby pozbawione wolności i zaproszeni goście. Takie niecodzienne okoliczności towarzyszyły premierze niezwykłego spektaklu teatralnego, która miała miejsce 11 czerwca 2018 r. na „deskach” międzyrzeckiej jednostki penitencjarnej.

Skazani z AŚ w Międzyrzeczu wspólnie z osobami niepełnosprawnymi ze Środowiskowego Domu Samopomocy w Pszczewie wystawili sztukę teatralną "5 minut", która została przygotowana w ramach programu resocjalizacyjnego "Życie jest teatrem". Pomysłodawcą więziennego teatru jest psycholog por. Agnieszka Włodarczyk, która wspólnie z reżyserką - a jednocześnie scenarzystką - Izabelą Spławską oraz instruktorką terapii zajęciowej Dorotą Zarębą - Adamską przygotowywały spektakl od marca br. W pracy nad spektaklem towarzyszyło im przesłanie psychoterapeuty J.L. Moreno: „Zagraj siebie samego takim, jakim nigdy nie byłeś, tak byś zaczął być takim, jakim mógłbyś być.”

Krótko o sztuce...

„Społeczeństwo żyje w pośpiechu, wszyscy gdzieś biegniemy. Osoby, które nie mogą w tym pędzie uczestniczyć są wykluczane. Jeżeli tylko trochę zwolnimy, to okazuje się, że to my wiele rzeczy pomijamy, a oni widzą więcej, bo dokładnie przyglądają się wszystkiemu co znajduje się wokół nich”. (Urs Beeler – założyciel Teatru Hora dla osób niepełnosprawnych intelektualnie). Spektakl 5 minut" opowiada o tym, że życie składa się tak naprawdę z kolejnych pięciu minut. To kim jesteśmy określa nie dzień jutrzejszy, nie to co będzie się działo za tydzień lub też w przyszłym roku, lecz określa kolejne pięć minut. Najtrudniejszym wyzwaniem człowieka jest właściwie je przeżyć, a jeszcze trudniejszym jeśli trzeba je przeżyć będąc skazanym lub osobą niepełnosprawną. Osadzeni wraz z podopiecznymi ŚDS stworzyli spektakl, którego byli współautorami. „5 minut” to teatralna ilustracja fragmentu opowiadania Sławomira Mrożka oraz wiersza jednego z aktorów.

Cel i przesłanie...

Głównym założeniem programu jest przełamanie stereotypów, barier i ograniczeń mentalnych, a także próba pokazania, że świat osób niepełnosprawnych oraz osób skazanych to normalny świat, nie tak odległy od świata innych. Osoba trafiająca do izolacji penitencjarnej swoją osobistą sytuację postrzega jako życiowy dramat. Program „Życie jest teatrem” ma głębsze przesłanie. Skazani przez pryzmat postrzegania niepełnosprawności mają nauczyć się dostrzegać tego, że ich osobisty dramat „to nie koniec świata”. Taka perspektywa pokazuje, że z każdej sytuacji można znaleźć konstruktywne wyjście, że warto poszukiwać sensu, że nie można się poddawać, a i będąc w trudnej sytuacji można nieść pomoc, wsparcie i obdarować uśmiechem drugiego człowieka, który prawdopodobnie do końca życia będzie zmuszony walczyć o własną godność i miejsce w tym świecie. Program zakłada integrację osób z niepełnosprawnością z osobami, które także przy splocie różnych okoliczności życiowych znalazły się w grupie zagrożonych wykluczeniem, zarówno jedni jak i drudzy mogą się od siebie dużo nauczyć. Integracja ułatwia osobom niepełnosprawnym zaspokajanie potrzeby bliskości, uznania, akceptacji ale także bycia zauważonym, docenionym i ważnym. Skazanym uczestniczącym w programie pozwala na podniesie własnej samooceny, poczucia spełniania dobrego uczynku, zmiany perspektywy patrzenia na własne życie oraz doceniania rzeczy małych, które są, a o których często zapominamy.

Teatr bez widza nie istnieje...

Publiczność w teatrze jest jego integralną częścią i zarazem dopełnieniem. W poniedziałkowej premierze nie zabrakło widzów. Wśród nich nie zabrakło zaproszonych przez Dyrektora Aresztu Śledczego w Międzyrzeczu ppłk. Arkadiusza Tomczaka gości, a w szczególności Inspektora Wojewódzkiego Wydziału Polityki Społecznej ds. Nadzoru i Kontroli Domów Pomocy Społecznych i Środowiskowych Domów Samopomocy z Lubuskiego Urzędu Wojewódzkiego oraz Wojewódzkiego Inspektora ds. Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie i Pomocy Społecznej Lubuskiego Urzędu Wojewódzkiego. Ponadto spektakl oglądali przedstawiciele władz lokalnego samorządu, Ośrodków i Domów Pomocy Społecznej, Środowiskowych Domów Samopomocy oraz Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w Szczecinie. Łącznie spektakl obejrzało około 75 osób, w tym czterdziestu skazanych.

Podsumowując...

Spektakl „5 minut” jest kolejną sztuką, która była wystawiana na „deskach” międzyrzeckiej jednostki penitencjarnej. W grudniu ub. roku miała miejsce premiera spektaklu „Skazani na Freuda”, w którym swoich możliwości próbowali tylko osadzeni. Tym razem zgodnie z założeniami połączono „dwa światy”, świat skazanych ze światem niepełnosprawnych dając im możliwość pokazania innym tego, że warto robić coś wspólnie, a przede wszystkim mieć wielką satysfakcję z pomocy niesionej drugiemu człowiekowi.

Rzecznik prasowy dyrektora Aresztu Śledczego w Międzyrzeczu – por. Jacek Ćwiertnia

List Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej

Relacja TVP Gorzów Wlkp. - Informacje Lubuskie

 

Znajdź nas również na

Serwis Służby Więziennej