Ochrona społeczeństwa
Humanitarne i praworządne traktowanie osób pozbawionych wolności
Resocjalizacja skazanych

Szkolenie zorganizowane zostało przez Biuro Kontroli oraz Biuro Ochrony i Spraw Obronnych Centralnego Zarządu Służby Więziennej, a merytorycznie przygotowała je Polska Platforma Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Wydarzenie przeprowadzono w dwóch wersjach językowych, po angielsku i z tłumaczeniem na język polski.

Głównym ekspertem był dr Ondřej Kolář z Akademii Policyjnej w Pradze, jeden z najbardziej doświadczonych europejskich specjalistów w zakresie ekstremizmu w środowisku więziennym. Kolář od 1999 roku pracuje w czeskiej Służbie Więziennej, był odpowiedzialny za monitorowanie przejawów radykalizacji w zakładach karnych, pełnił funkcje kierownicze, szkolił personel penitencjarny i został oddelegowany jako ekspert bezpieczeństwa więziennego do Afganistanu. Jest współautorem narzędzia analitycznego SAIRO, uczestnikiem sieci RAN ((Radicalisation Awareness Network)), współtwórcą projektów szkoleniowych na Słowacji oraz współautorem publikacji „Extremism behind Bars”.

Podczas szkolenia przedstawiono dane dotyczące napaści na funkcjonariuszy w latach 2019–2024. Liczba takich zdarzeń utrzymuje się na podobnym poziomie, z wahaniami od 43 do 58 przypadków rocznie. Średnia z sześciu lat to 49,1 ataków na personel rocznie.

Istotną część szkolenia poświęcono analizie tatuaży osadzonych jako jednego z narzędzi identyfikacji postaw ekstremistycznych. Omawiane kategorie obejmowały m.in.: symbole skrajnej prawicy i lewicy, hasła antysystemowe, znaki gangów kibicowskich i motocyklowych, motywy religijne, odniesienia do narkotyków, tatuaże językowe, elementy demonologiczne i biomechaniczne. Według prowadzącego tatuaż jest ważnym elementem analitycznym w połączeniu z zachowaniami, kontaktami, materiałami w celi czy zmianą postaw.

Jak wynika z ankiet ewaluacyjnych, szkolenie zostało ocenione bardzo dobrze. Funkcjonariusze podkreślali przydatność materiału, praktyczne przykłady i możliwość porównania doświadczeń z innymi krajami systemu penitencjarnego. Przekazane sugestie mają zostać uwzględnione przy planowaniu kolejnych edycji.

Szkolenie wpisuje się w szerszy proces wzmacniania kompetencji w obszarze bezpieczeństwa wewnętrznego, a także w europejskie standardy przeciwdziałania radykalizacji w jednostkach penitencjarnych.

Anna Krawczyńska