Ochrona społeczeństwa
Humanitarne i praworządne traktowanie osób pozbawionych wolności
Resocjalizacja skazanych

Kadra penitencjarna i terapeutyczna grudziądzkiej jednostki penitencjarnej ustawicznie realizuje działania mające na celu zwiększenie dostępności dla osób pozbawionych wolności z szczególnymi potrzebami. Podejmowane są także różnorodne inicjatywy dotyczące m.in. niwelowania barier o charakterze architektonicznym, cyfrowym, czy informacyjno- komunikacyjnym.

Osoby z niepełnosprawnością w izolacji więziennej

Obecnie kwestia wykonywania kary pozbawienia wolności wobec osób z niepełnosprawnością uregulowana jest przede wszystkim w kodeksie karnym wykonawczym. Zgodnie z art. 96 osoby z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi, upośledzone umysłowo, a także niepełnosprawni fizycznie, co do, których uznaje się, że wymagają specjalistycznych oddziaływań mogą odbywać karę w systemie terapeutycznym. W ramach tego oddziału prowadzona jest względem nich terapia dostosowana do możliwości intelektualnych oraz fizycznych. Osadzeni w trakcie zajęć tworzą sztukę, uczestniczą w arteterapii, choreoterapii itp. Odkrywają swoje wewnętrzne zasoby.

Osoby nie zakwalifikowane do tego systemu, przebywają w oddziałach dostosowanych do potrzeb osób niepełnosprawnych i są obejmowani wszelkimi możliwymi, zagwarantowanymi przepisami oddziaływaniami resocjalizacyjnymi. Aby pokonać bariery architektoniczne, do oddziałów mieszkalnych mogą dostać się windą, mają możliwość wjechać do cel mieszkalnych na wózkach inwalidzkich, w kącikach sanitarnych korzystają z zamontowanych poręczy.

Cel programu „Moc jest w nas”

Program resocjalizacji pn. „Moc jest w nas” obejmuje zarówno osoby z niepełnosprawnością fizyczną, sensoryczną oraz intelektualną, jak i osoby zdrowe, uwzględniając specyfikę funkcjonowania każdej z tych grup . Ma to na celu przeciwdziałanie dyskryminacji, a także uwrażliwianie osadzonych na sytuację i potrzeby innych ludzi. Działania podejmowane w jego ramach koncentrują się na wieloaspektowym wsparciu, obejmującym zarówno sferę społeczną, zawodową, jak i emocjonalną. Celem programu jest zwiększenie samodzielności skazanych, wzmocnienie ich kompetencji społecznych oraz ograniczenie ryzyka powrotu do przestępstwa. Działania te wpisują się w nowoczesne standardy oddziaływań penitencjarnych, które kładą nacisk na inkluzyjność i równość szans.

Międzyinstytucjonalna współpraca na rzecz osadzonych

Istotnym elementem programu jest indywidualizacja oddziaływań, która pozwala na dopasowanie form wsparcia do konkretnych potrzeb i możliwości każdego uczestnika. Zarówno treść spotkań jak i sposób prowadzenia zajęć mają na celu aktywizację skazanych w możliwie szerokim zakresie oraz zminimalizowanie dolegliwości wynikających z pobytu w warunkach izolacji. Realizacja projektu odbywa się we współpracy kadry penitencjarnej ze specjalistami oraz partnerami zewnętrznymi, w tym organizacjami działającymi na rzecz osób z niepełnosprawnościami, jak m.in. Zakładem Ubezpieczeń Społecznych oraz Miejskim Ośrodkiem Pomocy Społecznej, Kuratorem , Orzecznikiem w Komisji ds. Niepełnosprawności. Umożliwienie skazanym kontaktu z tymi osobami ma na celu zapoznanie osadzonych z organizacją systemu pomocy społecznej, przysługującymi im świadczeniami oraz sposobem wnioskowania o przyznanie określonych świadczeń. Ważnym elementem programu jest także kontakt z doradcą zawodowym Urzędu Pracy, którego rolą jest zapoznanie osadzonych z podstawowymi zagadnieniami dotyczącymi rynku pracy, możliwościami zatrudnienia w warunkach pracy chronionej oraz radzenia sobie w sytuacji bezrobocia. W bieżącym roku zostały zrealizowane 2 edycje programu w których uczestniczyło łącznie 35 osadzonych- zarówno kobiety, jak i mężczyźni.

Funkcjonariusze Zakładu Karnego nr 1 w Grudziądzu konsekwentnie rozwijają inicjatywy wspierające proces readaptacji społecznej osadzonych, przyczyniając się tym samym do budowania bardziej odpowiedzialnego społeczeństwa.

Tekst: kpt. Karolina Sławińska

Zdjęcia: ppor. Natalia Jeszka