Ochrona społeczeństwa
Humanitarne i praworządne traktowanie osób pozbawionych wolności
Resocjalizacja skazanych

Współpraca międzyinstytucjonalna 

Posiedzenie otworzyła Prezes Sądu Okręgowego w Katowicach, SSO Agata Stankiewicz-Rataj, pełniąca jednocześnie funkcję przewodniczącej śląskiej rady terenowej, witając zgromadzonych gości i podkreślając rolę rady w procesie skutecznej resocjalizacji skazanych oraz w kreowaniu skutecznej polityki readaptacyjnej. Prof. Marek Konopczyński, Pełnomocnik Ministra Sprawiedliwości ds. Nieletnich podkreślił w swoim wystąpieniu, że istotą podejmowanych działań jest nie tylko readaptacja osób pozbawionych wolności, ale także reintegracja ze społeczeństwem i akulturacja. Zarówno Profesor, jak i Pani Barbara Wilamowska, Zastępca Dyrektora Biura Dozoru Elektronicznego CZSW podkreślali podczas przemów okolicznościowych istotę współpracy instytucji w procesie readaptacji osób pozbawionych wolności, a także fakt, by kooperacja ta miała charakter nie incydentalny, lecz stały.

Wielostronne spojrzenia na readaptację

Następnie prelegenci omówili szereg kluczowych kwestii, w tym związanych z działalnością Służby Więziennej na różnych szczeblach jej struktury organizacyjnej. Osobny blok tematyczny został poświęcony Systemowi Dozoru Elektronicznego, zaprezentowano także cele wykonania kary pozbawienia wolności, a także nowoczesne formy społecznej readaptacji skazanych. Płk Krzysztof Karwowski, Zastępca Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Katowicach zapoznał uczestników spotkania z działalnością, misją i zadaniami Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w Katowicach. Następnie ppłk Michał Ludwikowski, Dyrektor Zakładu Karnego w Wojkowicach zaprezentował złożoną tematykę społecznej readaptacji osób pozbawionych wolności na przykładzie Zakładu Karnego w Wojkowicach oraz omówił związane z tym zagadnieniem wyzwania i realizowane projekty we współpracy z innymi instytucjami, a także efekty tej kooperacji. Dr hab. Marek Walancik, prof. AWSB, podczas swojego wystąpienia skupił się na kwestii społecznej readaptacji z perspektywy osób odbywających karę pozbawieni wolności. W ramach kolejnego bloku tematycznego SSO Mirosław Zamirski, Sędzia Sądu Okręgowego w Katowicach omówił kwestię procesu społecznej readaptacji w kontekście wykonywania kary w Systemie Dozoru Elektronicznego, a por. Przemysław Brzostek, specjalista ds. Dozoru Elektronicznego w OISW w Katowicach oraz sierż. Krzysztof Widliński, kierownik biura terenowego SDE w Zakładzie Karnym w Wojkowicach skupili się na prezentacji Systemu Dozoru Elektronicznego w oparciu o działalność terenowego zespołu. Pani Barbara Wilamowska, Zastępca Dyrektora Biura Dozoru Elektronicznego CZSW, podczas odrębnego wystąpienia poruszyła tematykę celów wykonywania kary pozbawienia wolności w kontekście bezpieczeństwa publicznego. Obrady domknęło wystąpienie por. Grzegorza Bojdy, kierownika Oddziału Zewnętrznego Zakładu Karnego w Jastrzębiu-Zdroju, który zapoznał zebranych z rolą i organizacją domów przejściowych w Służbie Więziennej w procesie readaptacji społecznej.

Wspólnota dążeń

Wydarzenie uhonorowani także swoją obecnością: Dyrektor Biura Penitencjarnego w Centralnym Zarządzie Służby Więziennej ppłk Filip Skubel, Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w Katowicach ppłk Zbigniew Zadora, Wiceprezes Sądu Apelacyjnego w Katowicach Robert Kirejew, Prezes Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej Anna Szwed-Szczygieł, Prezes Sądu Okręgowego w Częstochowie Jarosław Poch, Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Katowicach Grzegorz Sikorski, Dziekan Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytet Śląski dr hab. Witold Kurowski, Zastępca Komendanta Śląskiego Oddziału Straży Granicznej płk Adam Kurek, prezesi sądów rejonowych. W wydarzeniu wzięli udział przedstawiciele wymiaru sprawiedliwości, sędziowie, prokuratorzy, przedstawiciele Służby Więziennej, w tym dyrektorzy oraz kierownicy działów penitencjarnych jednostek penitencjarnych okręgu katowickiego, reprezentanci uczelni wyższych, kuratorium oświaty, innych służb mundurowych, samorządów, organizacji pozarządowych, instytucji pomocy społecznej, kuratorzy oraz inni zaproszeni goście.

Podczas obrad szczególną uwagę poświęcono inicjatywom umożliwiającym skazanym nabywanie nowych kwalifikacji zawodowych oraz stanowiących szansę zatrudnienia po opuszczeniu zakładu karnego. Podkreślono rolę szkoleń, kursów i praktyk organizowanych we współpracy z pracodawcami oraz organizacjami pozarządowymi, a także znaczenie skutecznej pomocy w zakresie zatrudnienia.

Dyskutowano ponadto o wyzwaniach w procesie readaptacji, w tym o problemach rynku pracy czy adaptacji byłych skazanych w środowisku otwartym. Członkowie rady wymienili się doświadczeniami i dobrymi praktykami, mając na względzie skuteczne wdrożenie skazanych w życie społeczne oraz minimalizowanie ryzyka recydywy. Posiedzenie zakończyło się sformułowaniem wniosków i rekomendacji, które mają służyć optymalizacji działalności resocjalizacyjnej i readaptacyjnej w regionie.

Immanentny element spotkania stanowiło także zwiedzanie Zakładu Karnego w Wojkowicach, w ramach którego pokazane zostały działania podejmowane przez Służbę Więzienną w praktyce, nauka, terapia, zajęcia warsztatowe, praca, programy resocjalizacyjne oraz inne podejmowane przez jednostkę przedsięwzięcia.

Śląska rada terenowa

Najważniejszym celem prac rady głównej oraz jej terenowych odpowiedników jest koordynowanie współdziałania organów państwowych (oraz samorządowych w przypadku rad terenowych) i przedstawicieli społeczeństwa w zapobieganiu przestępczości i wykonywaniu orzeczeń oraz w celu świadczenia pomocy w readaptacji społecznej, a także wykonywania kontroli społecznej i dokonywania oceny polityki penitencjarnej.

Przypomnijmy, że Wojewoda Śląski Zarządzeniem nr 230/22 z dnia 7 lipca 2022 r. powołał Prezesa Sądu Okręgowego w Katowicach na Przewodniczącego Rady Terenowej do Spraw Społecznej Readaptacji i Pomocy Skazanym na okres 4 lat, tj. na lata 2022-2026 dla obszaru właściwości Sądu Okręgowego w Katowicach, Sądu Okręgowego w Bielsku Białej, Sądu Okręgowego w Częstochowie, Sądu Okręgowego w Gliwicach, Sądu Okręgowego w Rybniku i Sądu Okręgowego w Sosnowcu.

W skład rady wchodzą zaproszeni przez przewodniczącego tej rady przedstawiciele wyznaczeni przez: wojewodę, prezesów sądów okręgowych, prokuratorów okręgowych, kierowników komórek organizacyjnych urzędu wojewódzkiego właściwych do spraw zdrowia oraz zabezpieczenia społecznego, dyrektora wojewódzkiego urzędu pracy, wojewódzkiego kuratora oświaty, komendanta wojewódzkiego policji, szefów regionalnych sztabów wojskowych, organy wykonawcze samorządu terytorialnego, dyrektorów zakładów karnych i aresztów śledczych położonych na terenie działalności rady terenowej.

Tekst: por. Daria Czajka

Zdjęcia: por. Sebastian Krajcer