Ochrona społeczeństwa
Humanitarne i praworządne traktowanie osób pozbawionych wolności
Resocjalizacja skazanych
Edukujemy i aktywizujemy seniorów
W ,,nowej" rzeczywistości
Zajęcia dla skazanych w wieku senioralnym są bardzo potrzebne, gdyż w polskich zakładach karnych jak i w społeczeństwie z roku na rok przybywa osób w podeszłym wieku. Wiadomo, że będzie ich coraz więcej. Społeczeństwo starzeje się, życie się wydłuża i w wiek senioralny wkraczają skazani z wieloletnimi wyrokami. Dlatego funkcjonariusze z Zakładu Karnego w Zabrzu realizują zajęcia dostosowane do potrzeb seniorów, które przygotowują ich do powrotu do społeczeństwa. Jest to bardzo ważne bowiem większość seniorów po odbyciu kary będzie zdana sama na siebie. Niewielu z nich może liczyć na wsparcie osób bliskich czy też uda się do placówek opiekuńczych. Będą musieli zmierzyć się z ,,nową” rzeczywistością związaną z postępem cywilizacyjnym, który dokonał się w czasie, gdy odbywali wieloletni wyrok (bankomaty, telefony komórkowe itp.), bądź ze zmianami wprowadzonymi w związku z epidemią koronawirusa (noszenie maseczek, zachowanie dystansu społecznego, ograniczenie wychodzenia z domu).
Akademia dla seniorów
Głównym celem autorskiego programu pn. ,,@kademia Pełni Życia dla Seniorów. Jesień życia – wiosna możliwości” jest przygotowanie skazanych seniorów do readaptacji społecznej, wyposażenie w wiedzę i umiejętności, które będą zapobiegały ich wykluczeniu cyfrowemu i społecznemu, a w konsekwencji ponownemu wchodzeniu w konflikt z prawem. Podczas zajęć wychowawcy oraz psycholog uczą osadzonych przełamywać stereotypy dotyczące starości, obsługiwać komputer i ćwiczyć z jego pomocą procesy poznawcze, a także jak dbać o zdrowie, radzić sobie z emocjami, być aktywnym niezależnie od wieku i stanu zdrowia. Program zdobył I miejsce w konkursie Dyrektora Generalnego Służby Więziennej na program resocjalizacji dla skazanych seniorów.
Stop wykluczeniu cyfrowemu seniorów
Podczas zajęć wychowawcy ,,oswajają” seniorów z obsługą komputera. Niemal połowa Polaków powyżej 50 roku życia nie korzysta z komputera i Internetu. Są wykluczeni cyfrowo, a wraz z postępującą cyfryzacją naszego życia – także społecznie. Niemalże wszyscy skazani seniorzy właśnie podczas zajęć w zakładzie karnym po raz pierwszy w życiu korzystają z komputera. Przyznają, że obawiają się nowych technologii i są one dla nich trudną barierą do pokonania. Boją się, że coś zepsują, że obsługa komputer jest skomplikowana, a także ulegają stereotypowi, że są już za starzy na naukę.
,,Przed zajęciami nigdy wcześniej nie korzystałem z komputera, ponieważ myślałem, że komputer i Internet to zabawki dla młodych, a ja to już za stary jestem, żeby czegoś nowego się nauczyć. Bałem się, że jeszcze coś źle wcisnę i zepsuję – przyznaje Ryszard, 59 letni uczestnik programu dla seniorów.
Oswojony – już nie taki straszny
Podczas zajęć programu ,,@kademia Pełnia Życia dla Seniorów” funkcjonariusze przekonują seniorów, że nic bardziej mylnego, przełamują stereotypy i uczą jak ,,oswoić” myszkę i komputer, aby pomagał im w życiu codziennym.
,,Uświadamiamy osadzonym, że umiejętność obsługi komputera może zapewnić im większą samodzielność i bezpieczeństwo po opuszczeniu zakładu karnego. Jest to szczególnie istotne w czasie epidemii, kiedy seniorzy wychodzenie z domu powinni ograniczyć do minimum, gdyż znajdują się w grupie podwyższonego ryzyka - podkreśla wychowawca. Umiejętność obsługi komputera znacznie ułatwi im codzienne funkcjonowanie. Będą mogli załatwić wiele spraw – samodzielnie lub przy niewielkiej pomocy np. wnuków - siedząc bezpiecznie przed monitorem np. zrobić zakupy, zapłacić rachunki, a także skontaktować się z bliskimi przez komunikator internetowy. Komputer jest więc sposobem na kontakt ze światem oraz walkę z wykluczeniem i samotnością – czyli tym, z czym, niestety, wielu seniorów zmaga się na co dzień i niejednokrotnie skłania ich do wchodzenia w konflikt z prawem, aby zwrócić na siebie uwagę, czy też uzyskać niezbędną pomoc” – dodaje.
Pomagają sobie i innym
Skazani poza zajęciami edukacyjnymi dotyczącymi profilaktyki zdrowia, konstruktywnych sposobów radzenia sobie z emocjami, biorą także udział w warsztatach ceramicznych. Dzięki nim nie tylko uczą się jak aktywnie spędzać czas wolny, ale także pracują nad poprawą sprawności manualnej – ugniatając i wałkując glinę nawet nie wiedzą, że ćwiczą i likwidują przykurcze. Dzięki temu mogą ćwiczyć dłużej nie męcząc się oraz nie odczuwając znużenia jak przy tradycyjnych ćwiczeniach. Rozwijają takie cechy jak: cierpliwość, dokładność, a także kreatywność, która może pomóc w rozwiązywaniu życiowych problemów. Wykonane przez nich ozdoby ceramiczne trafiły do paczek wielkanocnych dla podopiecznych Dziennego Domu Pobytu Rodzina w Zabrzu. A zatem osadzeni poprzez udział w programie pomagają nie tylko sobie, pracują nad posiadanymi deficytami, ale także pomagają innym seniorom. Przekonują się, że jesień życia może być wiosną możliwości, jeśli tylko otworzą się na zmiany i wprowadzą korzystne zmiany w swoim życiu.
Tekst i zdjęcia: ppor. Katarzyna Jabłońska
